Category: ವಿಶೇಷ ಸುದ್ದಿ

ವರವ ಕೊಡೇ ವರಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ..!
– ವರಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ಹಬ್ಬದ ಮಹತ್ವ ಏನು… ಆಚರಣೆ ಹೇಗೆ..?
– ಮುತ್ತೈದೆಯರ ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದ ಪ್ರಮುಖ ಹಬ್ಬ
– ಬಟ್ಟೆ, ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತು, ಚಿನ್ನದ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಭರ್ಜರಿ ಖರೀದಿ

ನಮ್ಮೂರ್ ಎಕ್ಸ್ ಪ್ರೆಸ್: ವಿಶೇಷ ವರದಿ ರಚನಾ ಕಾಮತ್
ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸ ಬಂತೆಂದರೆ ಭೂಮಿತಾಯಿ ಮಳೆಯ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮಿಂದು, ಅದರ ಹನಿಗಳ ಆಭರಣ ತೊಟ್ಟು, ಹಸಿರು ಸೀರೆಯುಟ್ಟು ಸಂಭ್ರಮಿಸುವಂತೆ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಇನ್ನು ಅದರ ಪ್ರತಿರೂಪವಾದ ಹೆಣ್ಣು ಹಬ್ಬದ ನೆಪದಲ್ಲಿ ಸಂಭ್ರಮಿಸಿ ಉತ್ಸಾಹದ ಚಿಲುಮೆಯಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ. ಈ ಮಾಸವು ಮಹಿಳೆಯರ ಬಿಡುವಿಲ್ಲದ ಕಾಲದಂತಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಹಬ್ಬಗಳ ಸಾಲು ಸಾಲು, ಅವುಗಳ ಆಚರಣೆಗೆ ಬೇಕಾದ ಪೂಜಾ ತಯಾರಿ, ಅಡುಗೆ ತಯಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತಸ ಮತ್ತು ಸಾರ್ಥಕತೆಯನ್ನು ತಂದುಕೊಡುವ ಮಹತ್ವದ ಹಬ್ಬವೆಂದರೆ ಅದು ವರಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ವ್ರತ.
ಶ್ರಾವಣಮಾಸದ ಎರಡನೇ ಶುಕ್ರವಾರದಂದು ಆಗಮಿಸುವ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀಯು ಮುತ್ತೈದೆತನದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವರಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ವ್ರತದಂದು ಮುತ್ತೈದೆಯರು ಮುಂಜಾನೆಯೇ ಎದ್ದು ಶುಚಿರ್ಭೂತರಾಗಿ, ಇಡೀ ದಿನ ಉಪವಾಸವಿದ್ದು, ಸಂಜೆ ಗೋಧೂಳಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಉತ್ತಮ ಸೀರೆ ಒಡವೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದ ಮತ್ತು ಪರಿಚಯಸ್ತ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿಕೊಂಡು , ವರಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ಪೂಜೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಅರಿಶಿನ ಕುಂಕುಮ, ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ವಿತರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುತ್ತಾಳೆ. ನಂತರವೇ ಆಕೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಆದರೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಹೊರಗಡೆ ದುಡಿಯುವ ಸನ್ನಿವೇಶ ಎದುರಾಗಿದ್ದು, ಇಡೀ ದಿನ ಉಪವಾಸವಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದಾಗ, ಮುಂಜಾನೆಯೇ ವರಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ವ್ರತವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡು, ಪೂಜೆಯ ನಂತರ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿಬಿಡುತ್ತಾರೆ.‌ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಆಚರಣೆಯ ಹಿಂದೆಯೂ ಒಂದು ಪೌರಾಣಿಕ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಜನಪದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಇದ್ದೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಅದು ನಮ್ಮ ಭಾರತೀಯ ಪರಂಪರೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟತೆ.

ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಥೆ ಏನು..?

ವರಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ ವ್ರತದ ಹಿಂದೆಯೂ ಒಂದು ಕಥೆಯಿದೆ. ಈ ವೃತದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸ್ವತಃ ಪರಶಿವನೇ ತನ್ನ ಮಡದಿ ಪಾರ್ವತಿಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಒಮ್ಮೆ ಶಿವ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿ ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ ಕುಳಿತಿರುವಾಗ, ಪಾರ್ವತಿಯು “ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಒಳಿತಿಗಾಗಿ ಆಚರಿಸುವಂತಹ ಯಾವುದೇ ಹಬ್ಬ ಇಲ್ಲವೇ?” ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆಗ ಶಿವನು ಕೂಡಲೇ ವರಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ ವ್ರತ ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಒಂದು ಕಥೆಯ ಮೂಲಕ ಅದರ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಪಾರ್ವತಿಗೆ ತಿಳಿಯಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ.‌ ಅಂದಿನ ಮಗಧ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಚಾರುಮತಿ ಎಂಬ ಬಡ ಮಹಿಳೆಯು ಪತಿ, ಅತ್ತೆ, ಮಾವನ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಮಗುವಿನ ಆರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ತಲ್ಲೀನಳಾಗುವ ಮೂಲಕ ಆದರ್ಶ ಪತ್ನಿ, ಒಳ್ಳೆಯ ಸೊಸೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ತಾಯಿ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತಾಳೆ. ಒಮ್ಮೆ ಆಕೆಯ ಕರ್ತವ್ಯ ನಿಷ್ಠೆಗೆ ಮೆಚ್ಚಿ, ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀಯು ಚಾರುಮತಿಯ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಬಂದು, “ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದ ಎರಡನೇ ಶುಕ್ರವಾರದಂದು ನಾನು ಭೂಲೋಕಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸುತ್ತೇನೆ. ಆಗ ನೀನು ವ್ರತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು” ಎಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಮರುದಿನ ಚಾರುಮತಿಯು ತಾನು ಕಂಡ ಕನಸಿನ ಕುರಿತು ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಬಂಧುಬಳಗದವರಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ನಂತರ ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದ ಎರಡನೇ ಶುಕ್ರವಾರದಂದು ಎಲ್ಲಾ ಮುತ್ತೈದೆಯರೊಂದಿಗೆ ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀಯ ಆದೇಶದಂತೆ ವೃತವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಆಗ ಚಾರುಮತಿ ಮತ್ತು ಅವಳೊಂದಿಗೆ ವ್ರತದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಮುತ್ತೈದೆಯರಿಗೆ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀಯು ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಕರುಣಿಸಿ ಬಡತನವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಇದು ನಂಬಿಕೆ.

ಆಚರಣೆ ಹೇಗೆ..?

ಪ್ರತಿ ಮುತ್ತೈದೆಯರು ಶ್ರಾವಣ ಮಾಸದ ಎರಡನೇ ಶುಕ್ರವಾರದಂದು ವರಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀ ವೃತವನ್ನು ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗಿ, ಎಷ್ಟು ಸಾಧ್ಯವೊ ಅಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ತಯಾರಿ ನಡೆಸಿ, ನಿಯಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಆಚರಿಸುವುದು ಈ ವ್ರತದ ವಿಶೇಷತೆ.‌ ಆಭರಣ ಪ್ರಿಯಳಾದ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀಗೆ ರೇಷ್ಮೆ ಸೀರೆ, ಆಭರಣಗಳ ಮೂಲಕ ಸಿಂಗರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಷ್ಟದಳ ರಂಗೋಲಿಯನ್ನು ಹಾಕುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಂಗತಿ. ಜೊತೆಗೆ ಕಮಲದ ಹೂವು ಲಕ್ಷ್ಮೀಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಕಾರಣ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮೀಗೆ ಕಡ್ಲೆಬೇಳೆ ಪ್ರಿಯವಾದ ಕಾರಣ ಅದರಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಹಯಗ್ರೀವ, ಪಾಯಸ ಇಲ್ಲವೆ ಹೋಳಿಗೆಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ, ನೈವೇದ್ಯ ಮಾಡಿ ಪ್ರಸಾದದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಿತರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮುತ್ತೈದೆಯೂ ವ್ರತದ ನಿಯಮಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಪೂಜಾ ವಿಧಾನವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಎರಡನೇ ಶುಕ್ರವಾರದಂದು ಪೂಜೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ ಮುಂದಿನ ಶುಕ್ರವಾರ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅದೂ ಕೂಡ ತಪ್ಪಿದರೆ, ನವರಾತ್ರಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಶುಕ್ರವಾರದಂದು ಪೂಜೆಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ.
ಬಟ್ಟೆ, ಅಲಂಕಾರಿಕ ವಸ್ತು, ಚಿನ್ನದ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಭರ್ಜರಿ ಖರೀದಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಮಸ್ತ ಜನತೆಗೆ ಹಬ್ಬದ ಶುಭಾಶಯಗಳು.

ಆಟಿ ಅಮವಾಸ್ಯೆಯ ಮಳೆ ಯ ಸಂಜೆ
ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಮಡಿಲಿನಲ್ಲಿ ಮಲಗಿರುವ ತುಳುನಾಡಿನ ತಪ್ಪಲಿನ ಪ್ರದೇಶ, ಸುಂದರ ಸಂಧ್ಯೆ. ಮೋಡಗಳ ಸಾಲು ಬೆಟ್ಟದ ಹೊದಿಕೆ ಹೊದ್ದಂತೆ ಆಕಾಶವನ್ನೆ ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಅಲ್ಲೊಂದು ಸಣ್ಣ ಹಂಚಿನ ಮನೆ — ಹಳ್ಳಿ ಸೌಂದರ್ಯದ ಚಿಕ್ಕ ಚಿಹ್ನೆ.

ಆಟಿ ಅಮವಾಸ್ಯೆಯ ದಿನ. ಜೋರುಮಳೆಯ ಧ್ವನಿ — “ಧೋ…” ಎಂದು ಸುಳಿದಾಡುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಮಳೆಯ ಹನಿಗಳು ಮನೆಗಡೆ ಬಡಿದಂತೆ ನುಗ್ಗುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಕಪ್ಪೆಗಳು “ಝೇಂ… ಝೇಂ…” ಎಂದು ಕಾಡಿಗೆ ನಿನಾದ ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಇಡೀ ಪರಿಸರ ಮಳೆಹೊರೆಯ ನದಿಯಂತೆ ಮಬ್ಬಾಗಿ ತೊಯ್ದಿದೆ.
ಗದ್ದೆ ತುಂಬ ಮಳೆಯಿಂದ ನೀರು. ನಿನ್ನೆ ನಾಟಿ ಮಾಡಿದ ಭತ್ತದ ಮೊಗ್ಗುಗಳು ಮೀನಿನ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯವಾಡುವಂತೆ ತೋರುತ್ತವೆ. ಮಣ್ಣು, ಮಳೆ, ಬಿಸುಬಿಸು ನೆನೆಸಿದ ಗಾಳಿಯ ಸುವಾಸನೆಯಿಂದ ಪರಿಸರ ಪರಿಮಳಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ – ಕೆಲಸ ಮುಗಿಸಿ ಮನೆಗೆ ಮರಳುತ್ತಿರುವ ಯಜಮಾನ. ಮೈಮಳೆಗೂಡಿ, ಬೆನ್ನುಮೂಳೆಗೆ ಚಳಿ ಹತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟ. ಹಂಚಿನ ಮನೆಯ ಮೇಲಿನಿಂದ ಧೂಮಪಾನದಂತೆ ಎದ್ದು ಬರುತ್ತಿರುವ ಹೊಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಸಿನೀರಿನ ಸಿದ್ಧತೆಯ ಸೂಚನೆ. ಮನೆಯೊಳಗೆ ನಿಂತ ಪತ್ನಿ, ಬಿಸಿನೀರಿಗಾಗಿ ಕಾದುಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ.
ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವ ಹಂಡೆಯ ಬಳಿ ಬಿಸಿ ನೀರು ಬಿಸುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಜೋರಾಗಿ ಸುರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಳೆಯ ಮಧ್ಯೆ, ಬಿಸಿನೀರು ಎಳೆದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು ಒಂದು ಖುಷಿಯ ಕ್ಷಣ. ಶೀತದಲ್ಲಿ ಬಿಸಿ ನೀರಿನ ಸ್ಪರ್ಶದ ಮೊದಲ ಅನಿಸಿಕೆ, ಅದೇನು ಪರಮಾನಂದ.
ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಹೊರ ಬಂದ ನಂತರ, ನೆನೆಯಾದ ಮೈ, ತಣ್ಣನೆಯ ಗಾಳಿಗೆ ಅಪ್ಪಳಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಕಂಬಳಿಯೊಳಗೆ ಹೋದಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ಆ ಆತ್ಮಸಾತ್‌ ಭಾವನೆ – ಅದಕ್ಕೊಂದು ವಿಭಿನ್ನ ಶಾಂತಿ. ಹೊರಗಿನ ಚಳಿ ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ಉಡುಪುಗಳ ಸೌಖ್ಯ, ತುಳುನಾಡಿನ ಮೃದು ಮನಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುತ್ತವೆ.
ಆಟಿಯ ಅಮವಾಸ್ಯೆಯ ಈ ಮಳೆ, ಅಂದುಕೊಂಡರೆ ಕತ್ತಲೆಯ ಹಬ್ಬ, ಆದರೆ ಭಾವನೆಗಳ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ತುಂಬಿರುತ್ತದೆ. ಹಳ್ಳಿ, ಮಳೆ, ಮನೆ, ಬಿಸಿ ನೀರು, ಕಂಬಳಿ – ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸೇರಿ ನೆನಪಿನ ಪುಟವೊಂದನ್ನು ಬಿಡಲಾಗದಂತೆ ಕಟ್ಟಿಹಾಕಿವೆ.

– ರಾಂ ಅಜೆಕಾರು ಕಾರ್ಕಳ

ಕಿನಾರೆಯ ಕಹಾನಿ….

ಅದೊಂದು ಸಮುದ್ರದ ಕಿನಾರೆ. ನಿತ್ಯ ಅಲೆಗಳ ಆರ್ಭಟ, ನಿತ್ಯ ಬಾಳಿಗಾಗಿ ಹೋರಾಟ. ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿ — ಮರಳಿನಲ್ಲಿ ಕೊಂಚ ದೂರ, ಒಂದು ಹಳೆಯ ಸಣ್ಣ ದೋಣಿ. ಮುಳುಗಿತ್ತು. ಕೊಳದಷ್ಟಾದ ದೇಹ, ಮೆದುಳಿನಷ್ಟು ನೆನಪು. ಕಾಲದ ಕೊಚ್ಚಾಟದಲ್ಲಿ ಮೌನವಾಗಿದ್ದ ದೋಣಿ.
ಶರದ ಕಾಲದ ತಂಪಾದ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರದ ಅಲೆಗಳು ದಿನಂಪ್ರತಿ ತಟ್ಟುತ್ತವೇ ಈ ದೋಣಿಗೆ— “ಏಳು! ಎದ್ದೇಳು!” ಎಂಬಂತೆ… ಆದರೂ ಅದು ಮೌನ. ನಿಂತಿರುವ ಕಾಲದ ಪ್ರತಿಕೃತಿ.
ಯಾರೋ ಆಗಂತುಕರು—ಒಬ್ಬರೋ ಹಲವರೋ—ಯಂತ್ರದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಈ ದೋಣಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ದಡದತ್ತ ತಂದು ಬಿಟ್ಟರು. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜೀವದಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದ ಈ ದೋಣಿ, ಈಗ ಹಳ್ಳಿಯಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದ ಆಟಿಕೆಯಂತೆ, ಜನರ ಜಾಣು ಮರೆತ ಕಥೆಯಂತೆ.
ಸಂವತ್ಸರಗಳೇ ಕಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ಆದರೂ ಈ ದೋಣಿಗೆ ಯಾರು ಪ್ರಾಣವಿತ್ತರು, ಯಾರ ಕೈಚೀಲದ ಬದುಕು ಇದರಲ್ಲಿ ಸಾಗಿತ್ತೋ ಎಂಬುದು ಅಜ್ಞಾತವೇ ಉಳಿದಿದೆ.
ಆ ದೋಣಿಯ ನೆನೆಪಿನ ನಡುವೆ ಸಾಗುತ್ತಿರುವುದು ನೂರಾರು ಬೆಸ್ತರ ಬದುಕು. ಸಮುದ್ರದ ಅಂಗಳದಲ್ಲೇ ಅವರು ಪ್ರತಿದಿನ ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತಾರೆ—ಬೇಸಾಯ, ಬಲೆಯ ಕನಸು, ಬದುಕಿನ ಮೊತ್ತ.
ಒಂದು ದೋಣಿ, ಒಂದು ಬಲೆ, ಒಂದು ಕನಸು. ಜೀವಂತ ಮೀನಿಗಾಗಿ ನಿತ್ಯ ಅವರ ಬದುಕು ಪಣಕ್ಕಿಡಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಅಲೆಗಳ ಮೇಳದಲ್ಲಿ ಬದುಕು ನೃತ್ಯವಾಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಶೋಭೆಯ ಸಾಹಸವಲ್ಲ—ಇದು ಬದುಕಿನ ಸರ್ಕಸ್.
ಮೀನು ಸಿಕ್ಕಿದರೆ – ಅನ್ನ. ಮೀನು ಸಿಕ್ಕದಿದ್ದರೆ – ಕಣ್ಣಿನ ನೆರಳು. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹಸಿವಾಗದಿರಲಿ ಎಂಬ ತಂದೆಯ ಸಂಕಟ, ಹೆಂಡತಿಯ ಕಣ್ಣುಮುಚ್ಚಿದ ನಂಬಿಕೆ, ಹಟ್ಟಿಯ ಬೆಸ್ತರ ಕರುಣೆಯ ಬಯಲು—ಇವು ಎಲ್ಲವೂ ಈ ದೋಣಿಗಳಲಿ ಸಾಗುತ್ತವೆ.
ಸಮುದ್ರ ತನ್ನೊಳಗೆ ನೂರಾರು ಕಥೆಗಳನ್ನು ಅಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ಇದೆ. ಆ ಕಥೆಗಳಲಿ ಒಬ್ಬನದ್ದು ಮರೆತುಹೋದ ದೋಣಿ, ಇನ್ನುೊಬ್ಬನದ್ದು ನಿತ್ಯದ ಹೋರಾಟ. ಅದೊಂದು ಮುನಿಸಿದ ಸಮುದ್ರ. ಇನ್ನೊಂದು ನಗುವಿನ ಹನಿ.
ಅವನು ದಿನವೂ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ—ಅಲೆಗಳ ನಡುವೆ. ಬದುಕು ಸಮುದ್ರದ ಸಹನೆ. ಬಾಳಿನ ಸಾಗರ, ದೋಣಿಯ ಹೆಜ್ಜೆ.

-ರಾಂ ಅಜೆಕಾರು ಕಾರ್ಕಳ

ಮಳೆ ಹನಿಯಲ್ಲಿ ಮೂಡುವ ವರಂಗದ ವೈಭವ

ಒಂದೊಂದು ಊರಿಗು ತನ್ನದೇ ಆದ ಹೆಸರಿದೆ, ಹೃದಯವಿದೆ, ಹಾಸ್ಯವಿದೆ. ಆದರೆ ವರಂಗ – ಅದು ಹೆಸರಲ್ಲ; ಅದು ಒಂದು ತುಳು ನಾಡಿನ ನೆಲದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ನುಡಿನಾದ. ತುದಿಗಟ್ಟಿದ ಪರ್ವತದ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದಂತೆ ಬೊಗಸೆಯ ಹಸಿರಿಗೆ ಸೆರೆಯಾದ ಈ ಪವಿತ್ರ ಭೂಮಿ, ಇಂದಿನ ಯುಗದ ತೊದಲಾಟದ ಮಧ್ಯೆಯೂ ತನ್ನ ಪಾರಂಪರಿಕ ಪರಿಮಳದಿಂದ ಜೀವಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಈ ದಿನ, ಮಳೆ ನಿಂತಿಲ್ಲ. ಆಕಾಶವೆಲ್ಲ ನೀಲಿ ನಯನ ತೋರುವ ಮೋಡಗಳ ನಡುವೆ ಸುರಿಯುವ ಮಳೆಹನಿಗಳು ನೆಲವನ್ನು ನಾಟಿಸುತ್ತಿವೆ. ಬಾಗಿಲುಗಳ ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ಒಂದು ನಿಶ್ಯಬ್ದ ತ್ರಾಸ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ – ಹೌದು, ಅದು ಜೈನ ಬಸದಿಯ ಬಾಗಿಲು. ನಾಡಿನ ಹಿಂದಿನ ಪುರಾತನ ಜ್ಞಾನದ ಜ್ವಾಲೆಯು ಇಂದೂ ಅದರ ಶಿಲೆಗಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕಣ್ಮುಚ್ಚಿ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.

, ಎಡೆಯಿಂದ ಪಾದದವರೆಗೂ ಮಳೆಬಿದ್ದು, ನೆನೆಯುತ್ತಿರುವ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಯುವಕ – ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಗೊರಬು ತಡಪೆ ಹಿಡಿದು ಬಸದಿಯ ಬಾಗಿಲೆದುರು ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ. ಆತನ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುವದು ಕೇವಲ ವಿಸ್ಮಯವಲ್ಲ – ಅದು ವಂದನೆ, ಭಕ್ತಿಯ ಮೌನ, ಪುರಾತನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ತೋರಿಸಲಾದ ಅಂತರಾಳದ ಶ್ರದ್ಧೆ.
ಅವನು ಬಸದಿಯೊಳಗೆ ನುಗ್ಗಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಅಲ್ಲಿಯ ನಿಸ್ತಂತುವಾಗಿ ದಿಟ್ಟಿಸುತ್ತಿದೆ. ಮಳೆಗೆ ಅರ್ಪಣೆಯಾಗಿ ಗೊರಬು ತೊಟ್ಟ ಆತನ ಸ್ಥಿತಿಯು, ಒಂದು ನಾಡಿನ ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳನ್ನು ತಿರುಗಿಸುತ್ತಿರುವುದು. ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಬೆಳೆದ ಆತನ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ಬಸದಿಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶಿಲ್ಪದ ಹಾಸ್ಯವನ್ನೂ, ಋಷಿಗಳ ಧ್ವನಿಯನ್ನೂ ಕಿವಿಗೆ ತರುತ್ತಿವೆ.

ವರಂಗದ ಬಸದಿಗಳ ಈ ಶಾಂತ ಗೋಡೆಯು ಒಮ್ಮೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜೈನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಜ್ಞಾನ, ಶುದ್ಧತೆ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಯ ಪರಮೋನ್ನತ ತಾಣ. ಈ ಯುವಕನ ನೋಟದ ಮೂಲಕ, ನಾವು ಪುನಃ ಆ ದಿನಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ – ಸಂಪ್ರದಾಯದ, ಶ್ರದ್ಧೆಯ, ಶುದ್ಧ ಭಾವನೆಯ ಕಾಲವನ್ನು.
ಅವನು ಯಾರೂ ಕೇಳದ ಶಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಮಳೆ ಹನಿಗಳ ಜೊತೆಗೂಡಿ ಒಂದು ಚಿರಂತನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಓದುತ್ತಾನೆ – “ಈ ಬಸದಿಗೆ ಪುನಃ ಆ ಪುರಾತನ ಶಕ್ತಿಯ ಜ್ಯೋತಿ ಹರಿದುಬರಲಿ. ಈ ನಾಡಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಶ್ರದ್ಧೆಯ ಬೆಳಕು ಹರಡಲಿ.

ಈ ದೃಶ್ಯ ಒಂದು ಕಥೆಯಷ್ಟೆ ಅಲ್ಲ – ಇದು ವರಂಗದ ನಾಡಿಗೆ ನವಶಕ್ತಿ ತುಂಬುವ ಕನಸು. ಈ ಯುವಕನೊಳಗಿನ ಭಕ್ತಿಯ ಪ್ರತಿಫಲವಾಗಿ ಮಳೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ದೇವರ ಅನುಗ್ರಹವೂ ಆ ಬಾಗಿಲಿನಲ್ಲಿ ಬೀಳುತ್ತದೆ.
ವರಂಗ – ಹಳೆಯ ವೈಭವದ ನೆರಳುಗಳೊಳಗಿನ ಬೆಳಕು. ಮಳೆಬಿದ್ದ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಮುದ್ರಿತ ಭವಿಷ್ಯದ ದಾರಿಯ ಆರಂಭ. ಒಬ್ಬ ಯುವಕ – ಒಂದು ಗೊರಬು – ಮತ್ತು ಸಾವಿರ ಚಿರಂತನ ನೆನಪುಗಳು…
ರಾಂ ಅಜೆಕಾರು ಕಾರ್ಕಳ

ಪಂಜುರ್ಲಿ ದೈವದ ಪವಿತ್ರ ನೆನೆಯು – ನಿಸರ್ಗದ ದೇವತಾ ಆರಾಧನೆಯ ತವರೂರು ತುಳುನಾಡು
ತುಳುನಾಡು – ತಾಯಿ ನದಿಗಳ ನುಡಿಗಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಹೆಸರಾಗಿರುವ ಭೂಮಿ. ಇಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮಣ್ಣು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಮನುಷ್ಯನ ಮನಸ್ಸು ಕೂಡ ನಿಸರ್ಗದ ಲಯದೊಂದಿಗೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆ, ಪ್ರತಿ ನಂಬಿಕೆ ನಿಸರ್ಗದೊಂದಿಗೆ ಏಕಾತ್ಮತೆಯಿಂದ ನಡೀತಿದ್ದು, ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ರಹಿತ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ನಿಜವಾದ ನಿದರ್ಶನವಾಗಿದ್ದುದು ಶ್ರದ್ಧಾ ಮತ್ತು ಶುದ್ಧತೆಯ ಮಿಶ್ರ ರೂಪವಾಗಿದೆ.

ಅದರಲ್ಲಿ ಕಾಂತಾರ ಚಿತ್ರದ ಬಳಿಕ , ಪಂಜುರ್ಲಿ ದೈವ ಎಂಬ ನಾಮ ಸದ್ದಿಲ್ಲದೆ ನಡು ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡುವ ಗಾಳಿ ನುಡಿಯಂತೆ ಜನಮನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿದೆ. ಪಂಜುರ್ಲಿ – ಕಾಡಿನ ಜೀವಂತ ಪ್ರತೀಕ, ನಿಸರ್ಗದ ಜೀವಾಳ, ಗ್ರಾಮಗಳ ರಕ್ಷಕ. ಈ ದೈವ ಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನತೆ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದು, ಅದು ಕೇವಲ ದೇವರನ್ನು ನೆನೆಯುವುದು ಅಲ್ಲ, ಬದುಕನ್ನು, ಭೂಮಿಯನ್ನು, ಬೆಳೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ದೇವರೂಪದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸುವ ಪುಣ್ಯ ಕಾರ್ಯವಾಗಿದೆ.
ತಡಪೆ – ಇದು ಪಂಜುರ್ಲಿ ದೈವಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ಶ್ರದ್ಧಾ ಸಮರ್ಪಿತ ವಿಶೇಷ ವಸ್ತು. ಮರದ ಬೀಳುಗನ್ನು ತೆಗೆದು ತುಂಡರಿಸಿ ತಡಪೆ ನೇಯುತ್ತಾರೆ . ಇತ್ತೀಚಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್‌ ನಕಲಿ ಮಾಲೆಗಳ ನಡುವೆಯೂ, ತುಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಈ ತಡಪೆ ಇನ್ನೂ ಕೂಡ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಅಡಿಕೆ, ವೀಳ್ಯದೆಲೆ, ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ, ಹೂವಿನ ತೊಟ್ಟಿಲು, ಮತ್ತು ತಂಪಾಗಿ ಬೀರುವ ಅರ್ಪಣೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತವೆ – ಎಲ್ಲವೂ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿಯೇ.
ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಭತ್ತ – ಅನ್ನದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಧಾನ್ಯವಲ್ಲ, ಪಂಜುರ್ಲಿಗೆ ಹೇಳುವ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಕೃತಜ್ಞತೆಯ ಸಂಕೇತ. ಭತ್ತದಿಂದ ತಯಾರಾದ ತಡಪೆ ಅಂದರೆ, ನಮ್ಮ ಭೂಮಿ ತಾಯಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ನಮನ.
ಪಂಜುರ್ಲಿಗೆ ಶರಣಾಗುವ ಭಕ್ತರು ಒಂದು ನಂಬಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುತ್ತಾರೆ – ಈ ದೈವ ಬರುವುದರಿಂದ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಬರುವುದು, ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧಿ, ಮನಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ನೆಮ್ಮದಿ ಮೂಡುವುದು. ಈ ನಂಬಿಕೆಗಳು ತಾತ್ವಿಕವಾಗಿಯೂ, ಜೀವನೋಪಾಯದಲ್ಲಿಯೂ ಆಳವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿವೆ.
ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ರಕ್ಷಣೆ, ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳನ್ನು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಆಚರಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ಇಡೀ ವಿಶ್ವಕ್ಕೆ ಒಂದಿಷ್ಟು ಬುದ್ಧಿಮಾತು ಹೇಳುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ – ಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಇರಲಿ, ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಸರ್ಗ ಇರಲಿ.
ತುಳುನಾಡಿನ ಪವಿತ್ರ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಪಂಜುರ್ಲಿಯ ಆನೆದಂತ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ಇನ್ನೂ ಕೇಳಿಸುತ್ತಿವೆ… ನಿಸರ್ಗದ ನಾದದಲ್ಲಿ ದೈವದ ಆರಾಧನೆಯ ಮಾತು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಿದೆ.

*ರಾಂ ಅಜೆಕಾರು ಕಾರ್ಕಳ*

ತುಳುನಾಡಿನ ಭಾವಬಂಧದಲ್ಲಿ ಮಳೆಯ ನಡುವೆ ಜೀವನದ ನುಡಿಸಿರಿ

ಜೋರು ಧೋ ಎಂದು ಮಳೆ ಸುರಿಯುತ್ತಿದೆ… ಹಗಲು ರಾತ್ರಿ ಭೇದವಿಲ್ಲದೇ ಸುರಿಯುತ್ತಿರುವ ಈ ಮಳೆ ತುಳುನಾಡಿನ ನಾಡಹಬ್ಬವಂತಾಗಿದೆ. ಹೆಮ್ಮೆಯಂತೆ ನಿಂತಿರುವ ತೆಂಗಿನ ಮರ, ಅಡಿಕೆ ಮರಗಳು ಮಳೆ ಹನಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನಮಾಡುತ್ತ, ಕಾಲುಬುಡಿಗೆ ಸೊಪ್ಪು ಗೊಬ್ಬರ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯ, ನಾಡಿನ ಕೃಷಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರತಿರೂಪವಾಗಿಬಿಟ್ಟಿದೆ.
ಈ ಮಳೆಗಾಲದ ವೈಭವದ ನಡುವೆ, ಮತ್ತೊಂದು ಚಿಂತೆಯೂ ತುಳುನಾಡಿನ ಅಂಗಳಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದಿದೆ — ಕೆಲಸಗಾರರ ಲಭ್ಯತೆ. ದಿನೇದಿನೇ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿರುವ ಕೂಲಿಕಾರ್ಮಿಕರ ಸಂಖ್ಯೆಯ ನಡುವೆ, ಮನೆಯವರೇ ಬೆವರಿಹಿನನೆದು ಶ್ರಮಿಸುವ ದಿನಚರಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ. ಗೊಬ್ಬರ ಹಾಕುವ, ಕೊಯ್ಲು ಮಾಡುವ, ತೋಟ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಈಗ ತಾಯಂದಿರು, ತಂದೆ, ಮಕ್ಕಳೂ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಘೋಷಿಸಿರುವ ಶಾಲಾ ರಜೆಯು, ನಾಡಿನ ಮನೆಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಒಂದು ಹೊಸ ಪಾಠ ಕಲಿಸುತ್ತಿದೆ — ಹೊಲಗಿಲ್ಲಾ ಹೆಸ್ರು ಅಲ್ಲ, ಕೆಲಸವೇ ಗುರುತು. ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗಬೇಕೆಂಬ ಚಿಂತೆ ಇಲ್ಲದ ಸಣ್ಣ ಮಗನು, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣದ ಬುಟ್ಟಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ತೋಟದತ್ತ ಧುಮುಕುತ್ತಾನೆ. “ಇದು ನನ್ನ ಕೆಲಸ” ಎಂದು ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಡುತ್ತಾನೆ. ತಾಯಿಯ ಹಕ್ಕಿಗಳಂತೆ ಬೆನ್ನು ಹಿಂದೆ ನಿಂತು, ಆತನು ಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ಮರದ ಬುಡಕ್ಕೆ ಹಾಕುವುದು ನೋಡಿ ಹಿಗ್ಗುತ್ತಾಳೆ.
ಇದೊಂದು ಭಾವ ಬಂಧದ ಚಿತ್ರ. ತಾಯ್ನಾಡು, ತೋಟ, ಮಳೆ, ಕುಟುಂಬ — ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ ನುಡಿಯಲಿ ಮಿಡಿಯುತ್ತಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಕೇವಲ ಹನಿಯಲ್ಲ, ಬದುಕಿನ ಆಶೆಯೂ ಹೌದು. ನಾದಿನ ಮಣ್ಣಿನ ಹಿತ, ವಾಸನೆ, ಇಳಿಜಾರಿನ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ನೀರಿನ ಶಬ್ದ — ಈ ಎಲ್ಲವೂ ಜೀವನದ ಪಾಠಗಳನ್ನೇ ಹೇಳುತ್ತಿರುವಂತಿದೆ.
ಈ ಭಾವಚಿತ್ರ ತುಳುನಾಡಿನ ನೈಜ ಬದುಕಿಗೆ ದರ್ಪಣ — ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಹನಿ ಮಳೆಯೂ ಮಣ್ಣಿನ ಜೊತೆ ಮಾತಾಡುತ್ತದೆ, ನೆನೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಬೆಳೆದೀತು.

ರಾಂ ಅಜೆಕಾರು ಕಾರ್ಕಳ

ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಳೆಗೆ ಮಿಡಿದ ಹೃದಯ

ಮಲೆನಾಡು – ಹೆಸರು ಕೇಳಿದಾಗಲೇ ಮನಸ್ಸು ಮೆರೆವ ಹಸಿರ ಸಿರಿ, ನಿಸರ್ಗದ ಮಡಿಲಲಿ ಮೌನದ ಮಿಂಚು. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಅಬ್ಬರಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಅದು ಕಾಟವಲ್ಲ; ಮಳೆ ಇಲ್ಲಿನ ಜೀವವಂತಿಕೆಯ ಹಾಡು. ಆ ಮಳೆಯ ಸವಿಯು ನಾನೇನು ಬರೆದು ಹೇಳಲಾರದಷ್ಟು ನಾಜೂಕು.
ಅಬ್ಬರದ ಆ ಮಳೆಯಲ್ಲೂ ಏನೋ ಹಿತವಾದ ನಗು ಸಿಕ್ಕಿದೆ. ಧೋ ಎಂಬ ಶಬ್ದದೊಂದಿಗೆ ಹೊಳೆಯುವ ಆ ಜಲಕಣಗಳು ನಾನೇಕೋ ಹೃದಯವನ್ನೇ ತೊಳೆದು ಬಿಡುತ್ತವೆ. ಇಡೀ ಮಲೆನಾಡು ಹಸಿರಿನ ಚದರದಂತೆ ಹರಡಿದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ – ನವಿಲು ನಲಿವಿನ ಹಸಿರು, ಹಾಸು ಹೊಕ್ಕು ಹರಡುವ ನದಿಗಳ ಹರ್ಷ.
ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ನಿಶಬ್ದವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕೂಗು ಮೌನದ ನಡುವೆ ಹಾಡಾಗಿ ಕೇಳಿಸುತ್ತವೆ. ಮರಗಳ ಮಧ್ಯೆ ತಿರುಗಾಡುವ ಮಂಜು – ಅದು ಕೇವಲ ಹವಾಮಾನವಲ್ಲ, ಅದು ಭಾವನೆ. ಒಂದು ಕಂಬಳಿ ಹೊದಿದು ಮಳೆಯಲಿ ನಡೆಯುವುದು ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಲೆಯಂತಿದೆ. ತಲೆಯ ಮೇಲಿಂದ ಕಾಲಿನವರೆಗೆ ಹರಿಯುವ ಮಳೆನೀರು ಚಳಿಯ ಹಿತ ಸ್ಪರ್ಶ ನೀಡುತ್ತದೆ – ಒಮ್ಮೆ ಹಿಮದ ಹಗುರ, ಒಮ್ಮೆ ತಾಯಿಯ ನುಡಿಗಟ್ಟಿನ ಛಾಯೆ.
ಮನೆಕಡೆ ತೇಲಿ ಬರುವ ಅಡುಗೆಗುಳಿಯ ಧೂಪ, ಕಾಫಿ ಅಗ್ಗದ ಸುವಾಸನೆ, ಮರದ ದಿಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಕಿಟಕಿಯಿಂದ ಹೊರಸಾಗುವ ದೃಶ್ಯ… ಎಲ್ಲವೂ ಈ ಮಳೆಯೊಂದಿಗೇ ಆಳವಾದ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿವೆ.
ಸುತ್ತಲೂ ಮರಗಳ ನಡುವೆ ಮಂಜು ಮುಸುಕಿದೆ – ಹದವಾದ ಕನಸಿನಂತೆ. ಪ್ರಕೃತಿ ಇಲ್ಲಿ ಕೈಹಿಡಿದು ನಾವು ಮರೆತ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅಲ್ಲೊಂದು ಹೂವು, ಇಲ್ಲಿ ಚಿಮ್ಮುವ ಹರಿ ಎಲೆ… ಅದೆಲ್ಲವೂ ಮಳೆಗೆಯೋ, ನಿಸರ್ಗದ ನೃತ್ಯವೋ ಅನ್ನಿಸುತ್ತೆ.
ಮಲೆನಾಡು ಇಂತಹ ಹೊತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಭೂಭಾಗವಲ್ಲ. ಅದು ಒಂದು ಭಾವನೆ, ಒಂದು ಮೃದು ನಡಿಗೆ, ಒಂದು ಪವಿತ್ರ ನಿಶಬ್ದ. ಮಳೆಯ ಆಲಾಪದೊಂದಿಗೆ ತಾಳವಾಗಿ ಹರಿದುಬರುವ ಜೀವದ ಒಲವ.

ಹಸಿರ ಬೆನ್ನುತಟ್ಟಿದ ನಮನಗಳೊಂದಿಗೆ, ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಳೆಯೊಳಗಿನ ಒಂದು ಹೃದಯ.

ರಾಂ ಅಜೆಕಾರು ಕಾರ್ಕಳ

ನಿಸರ್ಗದ ಮೌನ ಕೂಗು – ಮನುಜನ ಬುದ್ಧಿಯ ಗೆಜ್ಜೆ ನಿನಾದ

ಮನುಜನು – ವಿಜ್ಞಾನ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತನ್ನ ಹತ್ತಿರ ಸೆಳೆದು, ಪ್ರಕೃತಿಗೆ ಮಾಲೀಕನಾಗಿ ನೆನಪಿಸುವ ಭ್ರಮೆಯಲ್ಲಿ ಯಲ್ಲಿ ಬದುಕುತಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ ನಿಸರ್ಗ, ತನ್ನ ಶುದ್ಧತೆಯಿಂದ, ಸೌಂದರ್ಯದಿಂದ, ನಿಸ್ಸೀಮ ಶಾಂತತೆಯಿಂದ ಮನುಜನನ್ನು ಓದಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಹದಮೆಯ್ದ ಗಾಳಿಯ ನಗೆ, ನದಿಗಳ ಪಾಠ, ಹಸಿರುಗಾಡಿನ ತೋಳುಗಾಲು… ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮನುಜನ ಕಿವಿಗೆ ಹಂಚುವ ನಿಸರ್ಗದ ಮೌನ ಪಾಠ. ಆದರೆ ನಾವು ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ?

ನೆನೆಪಾಗುತ್ತಾ? ನೀನೆಷ್ಟು ಕುಬ್ಜ ಮನುಜ… ನಿಸರ್ಗ ನಿನ್ನ ಉಸಿರಿಗೆ ಬಾಳಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ನೀನು ಏಕೆ ಅದರ ಎದೆಗೆ ಕತ್ತಿ ಹಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯ?
ಮಳೆ ಸುರಿದರೆ ಬೀಳದ ಮರಗಳ ಕೆಳಗೆ ನಿಲ್ಲುವುದು ನೀನು, ಬೆಳಕು ಬೀರಿದರೆ ಛಾಯೆ ಬೇಕು ಎಂಬುವೆ, ಆದರೆ, ಮಳೆಗಾಲ, ಬಿಸಿಲು, ಗಾಳಿ ಎಲ್ಲಕ್ಕೂ ಬೇಲಿ ಹಾಕಿ, ಅವುಗಳ ನಿಶ್ವಾಸವನ್ನೂ ಮಿತಿಗೊಳಿಸಲು ಹೊರಟಿದ್ದೀಯ!
ಕವಿಯ ಕವನದ ಸಾಲುಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಣೀಯವಾಗುತ್ತವೆ

“ಭೂಮಿಯ ಹತ್ತಿರ ಕುಳಿತು, ನೀನು ಕೇಳಿದಿದ್ದೇನೆಂದಾದರೂ ಆಳವಾದ ನಿಸರ್ಗದ ಶ್ವಾಸ?”

ನಿಸರ್ಗ ತಾನೇ ಕಾಡುವವರೆಗೆ ಮನುಜ ಪ್ರೀತಿ ತಿಳಿಯುತ್ತಿಲ್ಲ. ಗಾಳಿ ಇನ್ನು ದುಷ್ಟವಾಗಿದೆ, ನೀರು ವಿಷವಾಯಿತು, ಮಣ್ಣು ಬಾಯಿಲ್ಲದ ಬೇಸರದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದೆ.
ಇನ್ನೂ ಸಮಯವಿದೆ. ಮನುಜ, ನಿಸರ್ಗಕ್ಕೆ ಶರಣಾಗು. ಅದು ನಿನ್ನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗುರು. ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಮಿತವಾಗಿ ಬದುಕು, ಅದರ ಸೊಗಡನ್ನು ನೆನೆದು, ಅದರ ಕಾಯಿತನವನ್ನು ಕಾಪಾಡು.
ಅಲ್ಲಿಂದಲೇ ನಿಜವಾದ ಸುಖ, ಶಾಂತಿ, ಭವಿಷ್ಯ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.

ರಾಂ ಅಜೆಕಾರು ಕಾರ್ಕಳ

ನಾಟಿಯ ಸಂಭ್ರಮದಲ್ಲಿ ನೆನೆಸಿದ ನೆನೆಪುಗಳು
ಜೂನ್ ತಿಂಗಳ ಕೊನೆಯ ವಾರ. ಬಾನಿನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮುಗಿಲು ಕಪ್ಪಗೆ ಕಾದಿದೆ. ಗಾಳಿ ತನ್ನ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ ಮಳೆಯ ಪಾದಸ್ಪರ್ಶದ ಆಹ್ವಾನ ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ನಭೋಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬವಾಗುತ್ತಿರುವ ಬಂಡಾಯದ ನೆರಳು ತುಳುನಾಡಿನ ಹಸಿರು ತೊಗರಿ ಹೊಲಗಳಿಗೆ ತಳಮಳ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಇದೊಂದು ಅಪೂರ್ವ ನೋಟ. ಕಾರ್ಮೋಡ ಕತ್ತಲಂತೆ ಕವಿದಿರುವಾಗಲೇ, ಒಂದು ಕ್ಷಣ “ಧೋಂ…” ಎಂಬಂತೆ ಆಕಾಶವೇ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟಂತೆ ಮಳೆಯು ಸುರಿಯುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ಮಳೆ ಹೊಳೆವ ಹನಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ತಂಪಾಗಿಸಿ ಅದರ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಜೀವದ ನವಚೇತನ ತುಂಬುತ್ತದೆ.
ಈ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಮನೆಯೊಳಗಿಲ್ಲ – ಎಲ್ಲರ ಕಣ್ಣುಗಳು ಹೊಲದತ್ತ. ಕೈಯಲ್ಲಿ ನಾಟಿ ಬಿತ್ತನೆಗೂಂಡು, ಹೊಲದ ಕೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕಾಲು ಉರಿಯುತ್ತಾ ಸಾಗುವ ಈ ಭೂಮಿಪುತ್ರನಿಗೆ ಏನೂ ಹೊಸದಲ್ಲ. ಅವನು ಹೊಸ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ, ಭವಿಷ್ಯ ಬೀಜವನ್ನೇ ನೆಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಮಳೆಯಲ್ಲೂ ದನಿ ಇಲ್ಲ, ಆದರೆ ರೈತನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆಯ ಘೋಷವಿದೆ – “ಈ ವರ್ಷ ಬೆಳೆ ಚನ್ನಾಗಿರಬೇಕು!”
ಅವನ ಮುಖದ ಮೇಲೆ ಹೊಳೆಯುವ ವಿಕಸಿತ ನಗು, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿಗೆ ಸೇರುವ ಪ್ರೀತಿ, ಕಾಲಿಗೆ ಬೆರೆಯುವ ಕೆಸರಿನ ಪರಿಮಳ… ಈ ಎಲ್ಲವುಗಳು ಭವಿಷ್ಯದ ಕನಸುಗಳ ಸಂಕೇತ. ಗದ್ದೆಯ ಯಾವ ತುಣುಕಿನಲ್ಲಾದರೂ ನಾಟಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರಲಿ – ಅಲ್ಲಿ ಜೀವನವೇ ಸಡಗರಿಸುತ್ತಿರುವ ಭಾವ.
ಬಾಲಕರು ಗದ್ದೆಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಹೆಂಗಳವರು ಕುಲಿತು ನೆನೆಸಿದ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಹಂಚುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಮಳೆಬಿಲ್ಲಿನ ಬಣ್ಣಗಳು ಗಗನದಲ್ಲಿ ಬೆರಗನ್ನು ಮೂಡಿಸುತ್ತಿವೆ – ಇದು ನಾಟಿಯ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಜೀವದ ನೃತ್ಯ.
ತುಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ನಾಟಿ ಮೌಲ್ಯವಲ್ಲ – ಅದು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಆಚರಣೆ, ಜೀವನದ ಆಶಯ. ಇಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಮಾತ್ರ ಬೆಳೆ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ – ಅದು ನೆನೆಪು, ನಂಬಿಕೆ, ಕಷ್ಟದ ಮೌನಸಾಧನೆ, ನೆಲದ ಕುರಿತ ಪ್ರೀತಿ.
ರಾಂ ಅಜೆಕಾರು ಕಾರ್ಕಳ

ಹಸಿರ ಕಾಡಿನ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಮಂಜು ಮುಸುಕಿದ ದಾರಿ
ಹಿರಿದಾದ ಬೆಟ್ಟಗಳ ನಡುವೆ ಹರಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಹಸಿರುಗಾಡು ನಿಸರ್ಗದ ಪವಿತ್ರ ಮಂದಿರವೋ ಎಂಬಂತಿದೆ. ಆ ಬೆಟ್ಟದ ಎತ್ತರದಲ್ಲೊಂದು ಮಣ್ಣಿನ ಅಂಕುಡೊಂಕಾದ ದಾರಿ ದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತದೆ—ಆ ದಾರಿ ನಿಲ್ಲದ ಕನಸಿನಂತೆ, ಗಮ್ಯವಿಲ್ಲದ ಹಾದಿಯಂತೆ. ಮುಂಜಾನೆಯ ಮಂಜು ಗಾಡಾಗಿ ಮಡುಗಟ್ಟಿ ಬೀಳುತ್ತಾ, ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮುಸುಕುತ್ತವೆ. ಆಗ ಕಾಣುವದು ಕೇವಲ ಮೌನ, ನಡುಗಾಡಿನ ನಡುವೆ ಬಿಟ್ಟುಹೋದ ಆಳವಾದ ದನಿ.
ಅರೆಬರೆ ದಾರಿ ನೋಡಿದರೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಸಾಗಬೇಕೆಂಬ ತವಕ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಹೆಜ್ಜೆಯಲ್ಲೂ ನೆನೆಪಿನ ರೂಪಕಗಳು ಜಾರುತ್ತಾ, ಹೃದಯವೊಂದು ಅಲೆಯಂತೆ ತೂಗುತ್ತದೆ. ಮರಗಳ ಕೆಳಗೆ ಬೀಳುವ ಬೆಳಕಿನ ನೆರಳುಗಳೂ ಇಲ್ಲೊಂದು ಕಲೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲೊಂದು ಬೇಟೆಯ ನುಡಿಯ ರಾಗ, ಇಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಕೂಗು, ದೂರಲ್ಲಿ ಹರಿದುಬರುವ ಜಲಪಾತದ ಶಬ್ದ—ಇವೆಲ್ಲಾ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಪುಟ್ಟ ಕವಿತೆಯ ವಾಚನ.
ಈ ದಾರಿಯು ಕೇವಲ ಸಾಗುವ ಹಾದಿಯಲ್ಲ, ಅದು ಕಣ್ಣು ಮುಚ್ಚಿದಾಗ ಕಾಣುವ ಒಂದು ದರ್ಶನ. ನಡು ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಸುತ್ತಲೆಲ್ಲ ಹಸಿರಿನ ಛಾಯೆ ನೋಡಿದರೆ ಮನಸ್ಸು ಬಿಟ್ಟುಕೊಡುವಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಹಸಿರ ನಡುವೆಯೇ ಹರಡಿರುವ ಈ ಮಣ್ಣಿನ ದಾರಿ ಜೀವಂತ ಕನಸಿಗೆ ಸಮಾನ. ಇಲ್ಲೊಂದು ಕೊಳ, ಆ ಮರದ ಕೆಳಗೆ ವಿಶ್ರಾಂತಿ, ಇತ್ಯಾದಿ ಎಲ್ಲವೂ ಈ ಯಾತ್ರೆಯ ಭಾಗವಾಗಿವೆ.
ಪರಿಸರದ ಆಟಗಳು ನಮಗೆ ತಿಳಿಯದು. ಮರು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಬಿರುಕುಬಿಡುವ ಬೆಳಕು, ಹಸಿ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೃದುವಾದ ಭಾವನೆ. ಈ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿದವರು ದಾರಿಗೆ ಕಳೆದು ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ, ಅವರು ತಮ್ಮೊಳಗಿನ ನಿಸರ್ಗವನ್ನೇ ಕಣ್ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಹೀಗೇ ಹಸಿರಿನಲ್ಲಿ ಬಳುಕುತ್ತ ಸಾಗುವ ಈ ದಾರಿ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಒಂದಲ್ಲೊಂದು ಚಿತ್ರ ಬಿಡಿಸುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತದೆ—ಮೂಕವಾದ ನಿಸರ್ಗದ ಕವಿತೆಯಂತೆ.
ರಾಂ ಅಜೆಕಾರು ಕಾರ್ಕಳ